Blog van een conflictbegeleider

Conflictvermijding sloopt medewerkers en organisaties

Conflictvermijding sloopt medewerkers en organisaties
30-08-2019 13:22

Conflictvermijding is naar mijn mening een groter probleem op de werkvloer  (en in de samenleving) dan agressie. Mensen die zich soms te agressief uiten krijgen al gauw het stempel van lastig en/of onhandelbaar, maar hoe eerlijk is dat? Het is goed te beseffen dat er achter elke agressor één tot een heel leger aan conflictmijders huist.

 

Conflictvermijding is lang niet zo onschuldig als het klinkt. Zowel voor de conflictmijder, als voor de omgeving. Behalve dat conflictmijders zichzelf onbewust en ongewild in een achterstandspositie plaatsen (uiteindelijk gaat het altijd ten koste van henzelf), lokt conflictvermijdend gedrag superieur / dominant / intimiderend / agressief gedrag van de andere partij uit en/of houdt dit in stand. Een destructief mechanisme waar conflictmijders - hoe aardig ze ook zijn en hoe superieur ze zich ook voelen aan de persoon met het korte lontje - medeverantwoordelijkheid voor dragen.  

 

Denk maar eens aan die pestkop op de afdeling. Die kan dat toch alleen maar doen omdat iedereen erom heen wegkijkt?! En niet opkomt voor het slachtoffer? Wanneer en door wie worden de wegkijkers op hun verantwoordelijkheid in dit spel gewezen?
Of denk aan de gestresste manager, die alleen nog maar kan hameren op strategie en productie en zijn medewerkers onder druk zet? Die kan dat toch alleen maar doen omdat diezelfde medewerkers hun grenzen niet kennen en bewaken? 

 

Ben jij toevallig leidinggevende en denk je nu: oeps, maar wacht 's even, dat laatste moeten we niet hebben! Dan heb ik hier een belangrijke boodschap voor je: elke assertieve medewerker is goud voor de organisatie. Hoe assertiever de medewerkers, hoe gezonder, plezieriger en productiever de afdeling. Terwijl elke conflictmijder al deze dingen ondermijnt en in gevaar brengt!

 

Maar veel leidinggevenden zien het gewoon niet. Al zit er een heel veld van ja-knikkers (en nee-doeners) om hen heen dan zien ze het nog niet. Misschien geloven ze echt dat een hoog ziekteverzuim- en/of vertrekpercentage volledig te wijten is aan de werkdruk (en nevernooitniet aan henzelf).

 

De negatieve gevolgen van conflictvermijding zijn dus legio. Denk aan het individuele welzijn, de gezondheid (burn-out) en carriere van mensen (ze lopen altijd achter de feiten aan), alsook aan de gevolgen voor de organisatie. Het sloopt de sfeer en productiviteit. En omdat conflictmijders ontzettend slim zijn in het 'uit zicht blijven' en hun gedrag bovendien 'sociaal acceptabel' is en zelfs gewaardeerd wordt!, blijft het veel te vaak en te lang 'onbehandeld. 

 

En dus zeg ik tegen de managers, HR-mensen, bedrijfsartsen onder jullie: wake-up!!! 
Kom in actie leidinggevende, als je stuit op medewerkers die jou laten bungelen, als er geroddel, passieve agressie,  medewerkers zijn die buiten de groep vallen, rare uitvallen, hoog ziekteverzuim, veel vertrekkende medewerkers. Conflictvermijdend gedrag sloopt je medewerker en je organisatie.
En nee!, hr-functionaris en bedrijfsarts, de oplossing is niet mediation, maar conflictcoaching. Van 'mamma erbij halen' om het gesprek te modereren groeien mensen niet! Gooi medewerkers geen vis toe, maar geef ze een hengel! Goede (transformatieve) conflictcoaching helpt niet alleen de angel te verwijderen, maar leert mensen ook hoe ze op basis van hun mogelijkheden en tekortkomingen, plezierig assertief kunnen zijn. Alleen dan krijg je een veerkrachtig organisatie en stroomt het plezier weer terug.  

 

© drs Alexandra W.M. van Smoorenburg

 

Gerelateerde blogs

Youtube filmpje: Over conflictvermijding en 'losing it all', juli 2019
Blog: Hoe om te gaan met onoplosbaar conflict?, aug 2016

Blog: Meebewegen, of grenzen stellen? februari 2015

 

btn_e-zine

 

Vond je dit artikel de moeite waard? Reageer, like of deel het! 

 

reacties  0 reacties reageren

Hoe om te gaan met onoplosbaar conflict (tips)

09-08-2016 17:12

1454546_1510690362567873_2941696365843880215_n (2016_01_30 19_46_52 UTC)

Na de workshop Benut je Conflict, die ze met (bijna) het hele team gevolgd hadden, dringt het nog meer door tot Darlene: ze moet aan de slag met het sluimerende conflict met haar collega. De situatie is een dagelijkse innerlijke strijd en bron van energieverlies voor haar geworden. Na het bewuste overleg waarin ze eindelijk lucht gaf aan haar irritatie, verloopt het contact stroef en vervelend. Latere toenaderingspogingen werden niet-ontvankelijk verklaard, waarna Darlene haar hoop op mijn workshop had gevestigd. Tot haar frustratie echter meldde de betreffende collega zich ziek op die dag. ‘Echt geen toeval hoor’, zegt ze, ‘ ze voelde vast nattigheid.’

 

Wat doe ik verkeerd?
Darlene heeft zodanig last van de situatie dat ze dolgraag gecoacht wil worden. Al bij de intake blijkt dat onder het conflict met haar collega een ervaring schuilgaat die haar feitelijk nog erger aan het hart gaat. Sinds vier jaar heeft ze geen contact meer met haar jongste zus Lela. Ja er was een ruzie, over iets kleins, en sindsdien wil Lela geen contact meer. Iedereen heeft zich ermee bemoeid, maar haar zus houdt stug afstand. Darlene kan het niet verkroppen. En nu ze weer zoiets heeft, met haar collega die alleen het hoognodige met haar deelt, wordt ze helemaal gek. ‘Wat doe ik verkeerd?! Waarom praten ze niet met me? Wat moet ik hiermee?’, jammert ze.

 

Conflictmijder verantwoordelijk voor onoplosbaarheid conflict
Darlene is niet de enige met dit probleem. Conflictvermijding is een groot probleem, en volgens mij in omvang een groter probleem dan het tegenovergestelde ineffectieve reactiepatroon: agressie. Conflict wordt immers meer vermeden dan uitgestreden. Mensen denken dat dit minder erg is, maar conflictmijding creeert net zo goed slachtoffers. Ongezien, en met schone handen, trekken conflictmijders geruisloos een spoor van verdriet achter zich aan. Zich geen rekenschap gevend van het feit dat ze de ander in onzekerheid en kwetsbaarheid achterlaten. Gedumpt voor wat? Voor wie? Waarom? Verdriet dat zomaar om kan slaan in minderwaardigheidsgevoelens, of haat.  
Conflictvermijding zorgt ervoor dat een conflict ongrijpbaar wordt en doorsluimert. Bewust dan wel onbewust trekt de mijder aan de touwtjes van de toekomstige vrede. In andere woorden: waar strijders oorlogen beginnen, zorgen mijders ervoor dat ze voortduren. De volwassen omgang is (natuurlijk): ontvankelijkheid voor de ander en dialoog. 

 

De arrogantie van de onwetendheid
Ik heb het altijd wonderlijk gevonden dat conflictmijders de destructiviteit van hun gedrag vaak met het grootste gemak bagatelliseren. Maar onder het mom van ‘er boven staan’, of ‘de ander niet willen kwetsen’ – ook zo’n geliefde drogreden - houden mijders de cirkel van lijden net zo hard in stand als strijders. Dus alle zelfvergoelijking ten spijt: conflictmijding is geen teken van beschaving, nooit. Conflictmijding heeft niets met liefde of loslaten te maken, maar met lafheid (angst), manipulatie (berekening), gemakzucht (luiheid), of onverschilligheid (liefdeloosheid). Wat allemaal vormen van onwetendheid zijn. Het is - net als agressie - een zwaktebod, dat verwijst naar het beschermen van eigenbelang. Agressie heeft alleen als 'voordeel’, dat het ‘out in the open’ is, waardoor er aan het probleem gewerkt kan worden.  

 

Slecht te begrijpen eigenbelang
‘Eigenbelang??’ Op Darlenes voorhoofd prijkt een groot vraagteken. ‘Welk belang zou mijn zus er bij kunnen hebben dat wij geen contact hebben?’ Ik leg uit dat het behalve om materieel belang, ook om ego gaat dat beschermd, of niet aan het licht mag komen. Mensen die een conflict in stand houden, houden vast aan hun boosheid om zich van jou, een bepaalde situatie of positie los te kunnen maken. Ze willen afstand, ruimte. Om iets anders te doen met hun leven, hun eigen keuzes te maken, of een richting in te slaan waar jij niet in past. Of waarvan ze denken dat jij die niet begrijpt of goedkeurt. Hun boosheid helpt hen om de keuze voor zichzelf te maken, afstand te creeren, en hun verdriet (over het afscheid, of het verleden) niet te hoeven voelen...' Hoe dan ook. Voor jou, de achterblijver, kan dat heel oneerlijk of onnodig voelen, maar de ander heeft het blijkbaar nodig en kan niet anders. En omdat je nooit alle details kent, kun je het ook niet veroordelen. ‘Pfff, niet veroordelen, ja dat zal best’,  verzucht Darlene, ‘maar daarmee ben ik er nog niet klaar mee.’  

 

Verlangen management
1239957_554078961312460_1696348202_n (2016_01_30 19_46_52 UTC)‘Wat zou je graag willen?’, vraag ik. ‘Dat we weer in gesprek komen’, zegt Darlene.
‘Is dat gezien je eigen en de pogingen van anderen een reële mogelijkheid?’, vraag ik.
‘Nee, niet echt.’ ‘Dan is dat de realiteit waarmee we aan de slag moeten.’  
Bam. Darlene kijkt verslagen. ‘Maar ik dacht… ik hoopte… misschien als ik het anders aanpak?’
‘Soms is dat zeker een optie, maar in dit geval niet, ben ik bang lieverd. Deze stevig vergrendelde deur krijg jij niet open, tenzij door te forceren. Maar forceren werkt niet. Ten diepste weet elk mens zich vrij, en verdraagt niemand dwang, claim of bemoeienis die als teveel wordt ervaren, ook al komt die uit nog zulke goede bedoelingen voort. Het ziet er naar uit dat de situatie jou uitdaagt een andere route te nemen: naar binnen, en niet naar buiten, richting de ander. Deze conflicten verwijzen naar een andere ontwikkelingsles dan herstel van de oude relatie.' 'Hoe weet je dat?', vraagt ze. 'Omdat jij overduidelijk je nek hebt uitgestoken, en de ander daar niet op in ging. Dat is de reality check.'

 

Tips voor omgaan met een onoplosbaar conflict
Het lijkt misschien een lang verhaal om bovenstaand punt duidelijk te maken, maar eenieder die ooit geconfronteerd werd met de halsstarrigheid van een dierbare die niet wil praten weet dat het aanvaarden van de realiteit zoals die is de lastigste stap is om te nemen. Deze stap is echter noodzakelijk. Een verzachtend inzicht dat ik mensen hierbij altijd meegeef is dat ze niet de situatie hoeven te accepteren (want hoe kun je accepteren dat bijvoorbeeld je kind je niet meer wilt zien, dat is niet te doen!), maar hun emoties over de situatie. Dus hun verdriet, teleurstelling, woede, en/of angst over het in de steek gelaten zijn. Die emoties zijn volledig je eigen zorg en verantwoordelijkheid. Daar op een goede manier zelf voor te zorgen, maakt dat je - nog los van vergeving - je innerlijke strijd los kunt laten. Dat zijn dingen die je kunt leren. Daarnaast is het van belang te onderkennen dat je op relationeel niveau niet altijd iets moet met een conflict. Misschien moet vooral de ander iets leren op betrekkingsniveau. En niet alle relaties zijn per sé voor het leven. Tot slot is het heel heilzaam om de blessing in disguise in het conflict te achterhalen. In elk (innerlijk) conflict zit een speciaal geschenk voor jou verborgen: een belangrijke boodschap, inzicht en/of ontwikkelingsmogelijkheid. Die kan alleen jij ontdekken. Al dan niet met hulp van je conflictcoach. :)   


© Alexandra van Smoorenburg, conflictbevrijder 

 

Gerelateerde blogs

Blog: ‘Kies jij maar.’ Over beschadigd verlangen, februari 2015

Blog: Meebewegen, of grenzen stellen?, februari 2015
Artikel: Over conflict en loslaten (een vies praatje), april 2013

 

btn_e-zine

Vond je dit artikel de moeite waard? Reageer, like of deel het! 

 

Confrontatieangst en hoe je er in 5 stappen van af komt

Confrontatieangst en hoe je er in 5 stappen van af komt
11-02-2016 12:34

Ellen (verpleegkundige) valt stil en kijkt me met grote ogen aan. ‘Wat gebeurt er?’, vraag ik. ‘Tot nu toe was het leuk, de coaching’, zegt ze. ‘Ik zie nu hoe ik mezelf tekort doe en waar mijn kansen en mogelijkheden liggen. Maar als ik alleen maar denk aan een gesprek met die man, word ik niet goed! Alles wordt week van binnen. Ik kan dat gewoon niet.’
‘Ik dacht al, wat gaat het allemaal gemakkelijk’, zeg ik droog, ‘fijn dat we eindelijk bij het echte punt zijn aangekomen.’

 

Ellen heeft confrontatieangst, en niet zo'n beetje. Confrontatieangst is de bijna instinctieve neiging om confrontaties uit de weg te gaan en te negeren. Een ingesleten patroon waarmee je behoorlijk in de problemen kunt komen. Om verder te komen in je leven moet je immers confrontaties aan durven gaan. Ellen ontwikkelde haar conflictvermijdingsstrategie toen ze als kind leerde dat het geen zin had om in opstand te komen tegen de macht die bepaalde volwassenen over haar hadden. Maar Ellen is nu geen klein kind meer. En haar leidinggevende geen boeman, die niet wil luisteren. 

 

Toch duikt Ellen nog steeds volautomatisch weg elke keer dat er een confrontatie dreigt.  Op het moment zelf heeft ze nauwelijks in de gaten dat ze dit doet; meestal realiseert ze zich achteraf pas dat ze ook iets had kunnen zeggen of doen. Maar dan is het te laat vindt ze. ‘Ik loop altijd achter de feiten aan’, verzucht ze verdrietig. Het is pijnlijk voor haar te ontdekken dat ze nog steeds het gedrag vertoont dat hoort bij de mogelijkheden die ze als klein kind had, toen ze voor haar veiligheid afhankelijk was van haar verzorgers.

 

Ellen wil het nu echt anders. Ze is in een fase in haar leven dat het pijnlijker voor haar is om in de knop te blijven, dan om te gaan bloeien. Ze verlangt naar meer erkenning en waardering en wil meer uit haar werk en carrière halen dan haar lukt. Vanwege dit verlangen is ze nu bereid haar confrontatieangst en de pijn die daar onder ligt onder ogen te zien. In mijn ervaring is dit verlangen een belangrijke voorwaarde om daadwerkelijk verandering te bewerkstelligen. Pas dan begint er deep down iets te duwen en stromen dat er voor zorgt dat je ook echt iets gaat doen.

 

Maar confrontatieangst is niet niks, laat ik daar duidelijk over zijn. Het is een vorm van vluchtgedrag, net als ontkennen dat er een probleem is, je terugtrekken (bijvoorbeeld door te veel te slapen) dagdromen, zweverig doen, altijd maar bezig zijn (te veel sporten, werken, eten, drinken), je dwangmatig vasthouden aan rituelen en gewoonten, verslaving en vechtgedrag (wat een manier is om je verlies, tegenslag of angst niet te hoeven voelen). En dus verwijst het soms naar vrij ernstige onverwerkte negatieve ervaringen. Zo ook bij Ellen. Zich van haar vluchtgedrag bevrijden is dan ook een heel proces, dat een bewuste keuze, motivatie en investering vergt.  

 

5 stappen om los te komen van confrontatieangst
Het proces van loskomen verloopt als volgt:
- Op de eerste plaats de erkenning dat je een probleem hebt dat jou heel veel kost. Denk aan je relatie, je carrière, en zelfs je gezondheid. Vluchtgedrag maakt je bitter, lijdzaam en passief en niet de persoon die je van binnen bent.
- Op de tweede plaats een beeld en verlangen naar de waardevolle mens die in je zit, en dolgraag het licht wil zien.
- Op de derde plaats een mindset die ondersteunend is en je helpt dit proces aan te gaan. Die mindset kun je overigens alleen maar in je eigen geest vinden, niet in adviesjes van buiten.
- Op de vierde plaats goede zelfzorg: liefdevolle aandacht en zorg voor het gekwetste kind in jou. Dat doe je middels eenvoudige maar belangrijke oefeningen en affirmaties.
- Op de vijfde plaats door te oefenen met nieuw gedrag, in dit geval het aangaan van lastige gesprekken. Omdat het oude patroon nooit helemaal zal verdwijnen is het nodig om een nieuw, alternatief patroon in te slijpen. Dat komt niet tot stand door erover te praten, maar door het te doen.

Wil jij ook je vluchtgedrag tackelen en de kwantumsprongen maken waar je deep down naar verlangt, gun jezelf dan een conflictcoachingtraject, of de training Conflicthantering voor Conflictmijders.

 

Hartelijke groet, Alexandra

 

Gerelateerde blogs

Blog: Tolerantie als valkuil, oktober 2015

Blog: De eerste stap bij conflict op het werk, juli 2015

Blog: ‘Kies jij maar.’ Over beschadigd verlangen, februari 2015

 

 

Laat me weten of je dit artikel de moeite waard vond, en reageer, like of deel het!